✦ CẨM NANG SỨC KHỎE PHỤ KHOA
Kinh nguyệt không đều có thể là tháng đến sớm, tháng đến muộn, khoảng cách thay đổi nhiều hoặc ra máu xen giữa kỳ. Một chu kỳ khác thường chưa đủ khẳng định bệnh. Theo dõi đúng cách giúp nhận biết thay đổi kéo dài và cung cấp thông tin có ích cho người khám.
✦ Nội dung chính
Độ dài chu kỳ được tính từ ngày đầu ra kinh của một kỳ đến ngày đầu kỳ tiếp theo. Số ngày hành kinh là thông tin khác. Vì tháng có số ngày không giống nhau, kinh không nhất thiết đến đúng cùng một ngày trên lịch. Một khoảng dao động nhỏ có thể phù hợp với cơ thể bạn.
Hãy ghi riêng ngày chỉ có vệt máu lấm tấm, ngày thực sự ra kinh và ngày hết. Chảy máu sau quan hệ hoặc giữa kỳ không nên tự nhập thành một kỳ kinh mới. Tại tuổi mới có kinh và giai đoạn gần mãn kinh, chu kỳ có thể biến đổi hơn, nhưng triệu chứng nặng vẫn cần đánh giá.
Nếu có quan hệ có thể dẫn đến mang thai, cần thử thai đúng thời điểm khi kinh trễ. Tránh thai làm giảm nguy cơ nhưng không loại trừ hoàn toàn. Kết quả thử thai cũng không cho biết thai nằm ở đâu.
Căng thẳng, thay đổi cân nặng đáng kể, ăn thiếu năng lượng hoặc tập luyện quá mức có thể ảnh hưởng rụng trứng. Đang cho con bú và giai đoạn chuyển tiếp sinh sản cũng làm kinh thay đổi. Không nên quy mọi bất thường cho stress khi chưa hỏi các yếu tố khác.
Hội chứng buồng trứng đa nang, bệnh tuyến giáp hoặc vấn đề chức năng buồng trứng có thể liên quan kinh thưa. Thuốc và biện pháp tránh thai cũng ảnh hưởng kiểu chảy máu. U xơ, polyp hay viêm có thể gây ra máu bất thường và cần phân biệt với rối loạn chu kỳ.
Nên khám nếu kinh thay đổi dai dẳng, không có kinh nhiều tháng, ra máu giữa kỳ hoặc sau quan hệ. Hãy báo thêm tăng cân, mụn, mọc lông nhiều, tiết sữa khi không cho bú, bốc hỏa hoặc đau vùng chậu. Những dấu hiệu này giúp định hướng kiểm tra nhưng không tự xác nhận một bệnh.
Ra máu sau mãn kinh cũng cần kiểm tra, không nên coi là kinh quay trở lại. Nếu đang mong con, chu kỳ kéo dài hoặc thất thường là lý do trao đổi sớm về rụng trứng và kế hoạch đánh giá phù hợp.
Bác sĩ cần biết tuổi, thời điểm bắt đầu có kinh, kiểu chu kỳ trước đây, ngày kinh cuối và khả năng mang thai. Bạn nên mang nhật ký cùng danh sách thuốc, kể cả thuốc nội tiết hoặc sản phẩm được quảng cáo điều hòa kinh. Việc đã từng có kinh đều không loại trừ nguyên nhân mới xuất hiện.
Thử thai, xét nghiệm nội tiết có chọn lọc, đánh giá tuyến giáp hoặc siêu âm có thể được cân nhắc tùy tình huống. Siêu âm đơn độc không đủ chẩn đoán mọi rối loạn nội tiết. Không có một bộ xét nghiệm bắt buộc cho mọi người có kinh không đều. Hỏi rõ cần kiểm tra ngay bước nào và bước nào chỉ làm khi có chỉ định.
Nếu thay đổi tạm thời và không đáng lo, người khám có thể hướng dẫn theo dõi. Ăn đủ năng lượng, ngủ phù hợp và điều chỉnh tập luyện quá mức có ích cho sức khỏe, nhưng không phải cam kết làm kinh đều ngay. Với bệnh tuyến giáp hoặc vấn đề nội tiết, điều trị cần hướng vào nguyên nhân.
Một số phương pháp nội tiết giúp kiểm soát kiểu ra máu khi phù hợp. Nếu đang mong thai, mục tiêu có thể khác với người cần tránh thai. Có kinh theo lịch khi dùng thuốc không nhất thiết chứng minh rụng trứng tự nhiên đã ổn định, vì vậy không tự dùng đơn của người khác.
Tránh mua thuốc gọi kinh, thuốc bổ trứng hoặc thảo dược chỉ vì một lần trễ. Khi cần đổi biện pháp tránh thai, hãy hỏi cách chuyển để vẫn được bảo vệ. Nếu triệu chứng không cải thiện theo thời gian đã hẹn, cần trao đổi lại thay vì tự tăng thuốc.
Ứng dụng lịch kinh là công cụ ghi chép, không phải xét nghiệm rụng trứng hoặc cách tránh thai đáng tin chỉ dựa vào dự đoán ngày. Khi tư vấn, bạn có thể dùng bản ghi ngắn thay vì cố nhớ từng tháng. Xác nhận cách nhận kết quả và mốc đánh giá tiếp theo để không bỏ lỡ thay đổi quan trọng.
Không. Chu kỳ mỗi người khác nhau và có thể dao động. Cần xem khoảng cách giữa những ngày đầu kỳ, mức thay đổi so với trước và triệu chứng đi kèm, không lấy một ngày cố định làm chuẩn cho tất cả.
Không. Bạn vẫn có thể rụng trứng và mang thai. Kinh không đều có thể làm khó dự đoán thời điểm rụng trứng, nhưng khả năng sinh sản cần được đánh giá theo hoàn cảnh riêng.
Không nên bỏ qua mất kinh kéo dài hay chảy máu bất thường chỉ vì không đau. Hãy sắp xếp khám theo hướng dẫn để tìm nguyên nhân và được tư vấn mục tiêu theo dõi thích hợp.
Bạn có thể hỏi thông tin tiếp nhận và đăng ký lịch hẹn qua các kênh chính thức dưới đây. Hãy cho biết nội dung cần tư vấn để được hướng dẫn chuẩn bị và xác nhận hạng mục đang tiếp nhận trước khi đến.
Thông tin trực tuyến hỗ trợ chuẩn bị đi khám, không thay thế việc đánh giá sức khỏe trực tiếp. Nếu có dấu hiệu khẩn cấp, hãy ưu tiên cơ sở cấp cứu gần nhất.
Vui lòng để lại số điện thoại, Bác sĩ tư vấn sẽ liên hệ ngay với bạn (Hoàn toàn miễn phí)
