✦ CẨM NANG SỨC KHỎE PHỤ KHOA
vùng kín ra máu cần được mô tả theo lượng, thời điểm và nguồn nghi ngờ. Máu có thể từ da bên ngoài, âm đạo, đường tiểu hoặc hậu môn. Không nên tự gọi mọi vệt máu là kỳ kinh, máu báo thai hoặc tổn thương nhẹ do quan hệ khi chưa xem các dấu hiệu đi kèm.
✦ Nội dung chính
Hãy nhớ máu được thấy khi lau, trong nước tiểu, trên phân hay tự thấm băng. Thông tin này giúp định hướng nhưng không yêu cầu bạn tự xác định nguồn hoàn toàn. Nếu máu ngoài kỳ, sau quan hệ, khi có thai hoặc sau mãn kinh, cần được xem riêng. Lượng ít không tự bảo đảm nguyên nhân không cần kiểm tra.
Nếu bạn không chắc máu từ đâu, có thể nói đúng sự không chắc ấy. Đừng tự kiểm tra bằng cách đưa tăm bông hoặc dụng cụ vào trong. Một lần máu khi lau sau tiểu có thể khiến người khám hỏi thêm về nước tiểu, còn máu sau đại tiện cần câu hỏi khác. Xác định nguồn là bước đầu để chọn kiểm tra có ích, không phải việc người bệnh phải tự làm trước khi được khám.
Gãi, trầy, ma sát hoặc vết thương có thể gây máu trên giấy. Nhưng tổn thương kéo dài, loét hoặc máu tái diễn cần khám da. Không tự dùng chất sát khuẩn đậm hoặc đưa dụng cụ vào sâu để tìm chỗ chảy.
Chu kỳ, thuốc tránh thai, viêm, polyp hoặc các vấn đề ở tử cung có thể gây chảy máu. Không thể chọn nguyên nhân từ màu đỏ hay nâu. Máu sau quan hệ không nên mặc định do quan hệ mạnh nếu lặp lại hoặc chưa được đánh giá.
Có nguy cơ thai cần thử và đánh giá phù hợp; vệt máu không xác nhận có thai. Nếu máu liên quan tiểu hoặc đại tiện, cần báo để xem cơ quan phù hợp. Đừng bỏ thông tin ấy chỉ vì đã đặt lịch phụ khoa.
Ra máu sau mãn kinh cần kiểm tra, dù chỉ một vệt. Có thai kèm máu cần liên hệ nơi theo dõi. Máu ngoài kỳ hoặc sau quan hệ lặp lại nên khám. Nếu mất máu nhiều kèm choáng, đau dữ dội hoặc khó thở, ưu tiên cấp cứu thay vì đợi lịch.
Nếu đang dùng thuốc chống đông hoặc thuốc có thể ảnh hưởng chảy máu, mang tên thuốc và liều đã được kê. Không tự bỏ thuốc để xem máu có ngừng không. Nếu có chấn thương rõ hoặc máu từ vết bên ngoài, cũng cần mô tả cơ chế và mức đau. Việc có một lý do có vẻ hợp lý không loại trừ nhu cầu kiểm tra khi máu không dừng hoặc tổn thương sâu.
Bác sĩ hỏi bệnh sử và có thể khám để xác định nguồn. Thử thai, mẫu dịch, nước tiểu, xét nghiệm máu hoặc siêu âm được chọn theo tình huống. Không phải máu trên giấy luôn cần cùng một gói kiểm tra. Sàng lọc cổ tử cung cũ không thay thế đánh giá nguồn máu mới.
Bác sĩ có thể hỏi thời điểm xuất hiện, ngày kinh cuối, thuốc đã dùng, khả năng mang thai và nguy cơ lây nhiễm. Khám và lấy mẫu dịch được giải thích trước khi thực hiện. Soi mẫu, xét nghiệm tác nhân hoặc kiểm tra khác được chọn theo tình huống; không cần mặc định ai cũng phải làm toàn bộ xét nghiệm hoặc siêu âm.
Người khám có thể cần xem cả da ngoài và vùng bên trong theo bệnh sử. Nếu nghi nguồn đường tiểu hoặc tiêu hóa, có thể cần hướng đánh giá khác hoặc phối hợp. Không nên xem chuyển khám là việc phủ nhận triệu chứng phụ khoa. Bạn có thể hỏi bước nào giúp xác định nguồn và bước nào nhằm tìm nguyên nhân sau đó, để hiểu kế hoạch thay vì chỉ nhận nhiều xét nghiệm.
Xử trí phải phù hợp nguồn và nguyên nhân. Không tự cầm máu bằng thuốc nội tiết hay kháng sinh khi chưa biết tình trạng. Có thể dùng băng ngoài để quan sát lượng nếu máu âm đạo, tránh thụt rửa. Nếu đã hết trước hẹn nhưng từng tái diễn hoặc sau mãn kinh, vẫn cần hỏi về kế hoạch đánh giá.
Trong lúc chờ, chú ý lượng tăng hay giảm và dấu hiệu mất máu. Không cố đo chính xác bằng cách giữ lại sản phẩm đã dùng. Nếu quan hệ gây máu hoặc đau, tạm dừng và hỏi hướng dẫn sau đánh giá. Khi có chỉ định điều trị, mục tiêu là nguyên nhân và sức khỏe, không chỉ làm máu tạm biến mất để tiếp tục sinh hoạt mà chưa rõ tình trạng.
Trước khi kết thúc buổi khám, hỏi tiêu chí nào cho thấy đang cải thiện và bao lâu cần đánh giá lại. Nếu có kết quả trả sau, xác nhận cách được thông báo và ai sẽ giải thích. Không nên tự xem một dòng kết quả trên mạng rồi ngừng hoặc thay thuốc khi chưa trao đổi.
Chuẩn bị ngày kinh cuối, tình trạng mãn kinh hoặc nguy cơ thai, các thời điểm thấy máu và nguồn nghi ngờ. Nếu từng làm thủ thuật gần đây, mang giấy hướng dẫn. Khi gọi, nhấn mạnh triệu chứng khẩn nếu có thay vì chỉ nói ra ít máu. Đề nghị cách xử trí nếu máu tái xuất hiện trước ngày hẹn hoặc sau khi đã được thông báo kết quả ban đầu bình thường.
Không dựa riêng vào lượng. Thời điểm, tuổi, thai kỳ và tái diễn rất quan trọng.
Không. Có thể có nhiều nguyên nhân; máu tái diễn cần được kiểm tra.
Que chỉ giúp phát hiện hormone thai theo thời điểm, không cho biết nguồn máu hoặc vị trí thai.
Bạn có thể hỏi thông tin tiếp nhận và đăng ký lịch hẹn qua các kênh chính thức dưới đây. Hãy cho biết nội dung cần tư vấn để được hướng dẫn chuẩn bị và xác nhận hạng mục đang tiếp nhận trước khi đến.
Thông tin trực tuyến hỗ trợ chuẩn bị đi khám, không thay thế việc đánh giá sức khỏe trực tiếp. Nếu có dấu hiệu khẩn cấp, hãy ưu tiên cơ sở cấp cứu gần nhất.
Vui lòng để lại số điện thoại, Bác sĩ tư vấn sẽ liên hệ ngay với bạn (Hoàn toàn miễn phí)
